8 V 2026 piątek, godzina 19:00, sala koncertowa
sala koncertowa
Transatlantyk
Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Częstochowskiej
Emanuel Salvador - skrzypce
Juan Carlos Lomonaco - dyrygent
Manuel M. Ponce – Koncert skrzypcowy
Johannes Brahms – IV Symfonia e-moll op. 98
Wieczór spotkania dwóch kultur: Koncert skrzypcowy Manuel María Ponce, powstały w dojrzałym okresie twórczości kompozytora wywodzącego się z Meksyku i IV Symfonia e-moll Johannes Brahms – późne, głęboko europejskie dzieło jednego z najwybitniejszych symfoników XIX wieku.
Koncert skrzypcowy powstał w dojrzałym okresie twórczości kompozytora i pozostaje jednym z jego mniej znanych utworów orkiestrowych. Ponce łączy w nim styl późnoromantyczny z odniesieniami do muzyki meksykańskiej, obecnymi głównie w rytmice i prowadzeniu melodii. Partia solowa ma charakter śpiewny, ale wymaga także dużej sprawności technicznej i precyzji artykulacyjnej. Orkiestra nie ogranicza się do funkcji akompaniamentu, lecz współtworzy narrację poprzez rozbudowaną fakturę i zróżnicowaną kolorystykę. Forma utworu zachowuje klasyczny układ, choć kompozytor pozwala sobie na pewną swobodę w kształtowaniu proporcji między częściami. Całość stanowi interesujące połączenie tradycji europejskiej z elementami stylu narodowego.
IV Symfonia e-moll op. 98 jest ostatnią symfonią Brahmsa i zarazem jednym z najważniejszych przykładów jego dojrzałego stylu. Utwór wyróżnia się zwartą konstrukcją oraz konsekwentnym rozwijaniem materiału tematycznego. Kompozytor sięga po środki nawiązujące do tradycji barokowej, szczególnie w finale, który ma formę passacaglii opartą na powtarzalnym schemacie basowym. Poszczególne części zachowują wyraźne kontrasty charakteru, przy jednoczesnym utrzymaniu jednorodności stylistycznej. Orkiestracja jest przejrzysta i podporządkowana logice formy, bez efektów czysto ilustracyjnych. Symfonia uchodzi za przykład połączenia rygoru konstrukcyjnego z bogactwem inwencji muzycznej.